Antwerpen is een van de beste steden in Europa qua deelvervoer. Deze stad staat fel in contrast met Amsterdam, hoofdstad van Nederland, dé fietsstad waar velen aan denken. Maar hoe komt het dat het deelvervoer beter functioneert in Antwerpen dan in Amsterdam?
Velo, het Antwerpse paradepaardje
Volgens onderzoek van Cycling Industry Europe is Antwerpen een van de betere steden als het gaat over het aantal gebruikers, fietsen en ritten in verhouding tot het aantal inwoners. De rode Velo fietsen zijn hier mede verantwoordelijk voor.
Ongeveer twaalf procent van de Antwerpenaren heeft een abonnement op deelfietsen van Velo. Dit maakt Velo het populairste fietsen-deelvervoermiddel in Antwerpen. Volgens hun site zijn er zo’n 306 uitleenpunten en is er steeds een fiets in de buurt. Het concept is een samenwerking van het Antwerpse stadsbestuur en Clear Channel. In 2024 werd er zo’n 7 miljoen keer gebruikgemaakt van de fietsen. Momenteel zijn er zo’n 65.500 jaarabonnees met daarbovenop 12.000 gebruikers met een week- of dagpas.
De plaatsing of verwijdering van een Velo-station wordt bepaald door politici en hoe vaak andere stations op bepaalde locaties gebruikt worden. De eindbeslissing ligt nog steeds bij het stadsbestuur in overleg met Clear Channel, het bedrijf dat de fietsen aanlevert. Kortom, Velo is het paradepaardje van de Antwerpse deelmobiliteit.
Fietsenaanbod
Volgens gegevens van de stad Amsterdam zijn er zo’n 881.000 fietsen te vinden, heel wat meer dan in Antwerpen. Elke dag pakt zo’n 58% van de Amsterdammers de fiets om zich door de stad te verplaatsen. Naast bussen, trams en metro’s, zet de gemeente in op verschillende vormen van deelvervoer: van deelfietsen en elektrische bakfietsen tot deelscooters en zelfs deelauto’s. Het idee daarachter is simpel: het is duurzaam, snel én betaalbaar; dit is gelijkaardig aan Antwerpen. Op verschillende plekken rond de stad zijn zogenaamde ‘deel hubs’ ingericht, plaatsen waar je makkelijk een vervoermiddel kan oppikken en nadien terugzet. Maar het blijkt dat deze ‘drop zones’ te weinig aanwezig zijn.
Amsterdam werkt vooral samen met Donkey Republic die dit soort ‘dropzones’ voorzien. Daarnaast zijn er andere lokale bedrijven en Nederlandse OV-deelfietsen te huren. Toch worden deze opties van deelvervoer meer gebruikt door toeristen, dan door de inwoners zelf. Zeker bij speciale evenementen zoals Koningsdag is deelvervoer geen optie voor de lokale bevolking.
Lokaal en klantvriendelijk
Locatie speelt een belangrijke rol in het succes van fietsverhuurbedrijven, toeristische plaatsen verhuren meer fietsen dan vestigingen in een minder bekende omgeving. Het Vondelpark is een perfect voorbeeld waar veel deelfietsen vertrekken en aankomen. Toeristen die nog niet kunnen fietsen, wagen zich in Amsterdam aan een ritje. Kleine, lokale verhuurbedrijven trekken sneller toeristen aan dan de grote ketens.
Deze kleinere ketens moeten opboksen tegen grotere bedrijven die zich in de stad vestigen. Toch houden zij zich goed staande dankzij sterke klantbeoordelingen, betaalbare prijzen en een hoge mate van klantvriendelijkheid. Deze persoonlijke service draagt bij aan de loyaliteit van hun klantenkring en een stabiele bedrijfsvoering.
Waar is de e-step in Amsterdam?
De fiets zie je overal, maar het valt op dat de e-step zelden te zien is in Amsterdam. Het stadsbeleid bevat verschillende regels en bijkomende informatie over de beschikbare deelmobiliteit, de elektrische deelstep wordt hierin niet genoemd.
Het is niet verwonderlijk dat je in de stad geen elektrische steps ziet. Dat komt onder meer doordat mobiliteitsbedrijven die elektrische steps aanbieden, in deze stad simpelweg geen vergunning krijgen. De e-step in Nederland zelfs verboden is op de openbare weg, maar het lijkt erop dat het verbod binnenkort vervalt. De minister van Infrastructuur, Barry Madlener, wil de steps toelaten in het openbaar mits een kentekenplaat.
Donkey Republic
Naast de rode Velo fietsen in Antwerpen worden de fietsen van het Deense bedrijf, Donkey Republic, goed gebruikt. Volgens cijfers van het bedrijf werden hun oranje fietsen in 2024 meer dan 20.000 keer gebruikt, dit alleen al vanuit de deelgemeente Mortsel.
Daartegenover is het gebruiken van deze fietsen moeilijker in Amsterdam. Volgens Loes Van der Ster, een Nederlandse vrouw die het deelvervoer dagelijks gebruikt, is het een struikelblok door het tekort aan dropzones in de binnenstad. In Antwerpen zijn er voldoende, voor de Velo-fietsen zelfs om de 400 meter
