Banken zijn verplicht om slachtoffers van phishing meteen terug te betalen. Dat heeft het Europese Hof van Justitie beslist. Banken moesten de slachtoffers al vergoeden, maar nu is er duidelijkheid over hoe snel dat juist moet en of de slachtoffers moeten bewijzen dat ze niet nalatig zijn geweest. Isabelle Marchand, de woordvoerder van Febelfin, de Belgische federatie van de financiële sector, legt uit wat de gevolgen zijn.

“De beslissing van het Europese Hof van Justitie is voor ons een verduidelijking van de huidige wetgeving en we zullen ons daar ook aan houden. Ze hebben duidelijk gemaakt dat er verschillende interpretaties waren rond die wetgeving en hebben nu een specifieke interpretatie bevestigd. De bank zal nu slachtoffers terugbetalen binnen de 24 uur.”

Hoeveel kosten zal deze beslissing met zich meebrengen voor de bankensector?

“Dat is nog niet helemaal duidelijk. We weten wel dat er in 2025 voor 93 miljoen euro is gestolen door phishing. Dat gaat natuurlijk alleen over de bedragen die verdwenen zijn van rekeningen. Als na de terugbetaling blijkt dat de bedragen gestolen zijn door grove nalatigheid, zal de bank het bedrag toch nog kunnen terugvorderen van het slachtoffer.”

Zullen banken nu voorbereidingen treffen om nalatigheid te kunnen bewijzen?

“We zien vandaag al dat banken alles goed bijhouden om in rechtszaken duidelijk aan te kunnen tonen wat er juist gebeurd is. Nu moeten we even afwachten en de specifieke wetgeving juridisch analyseren om te kijken wat het in de praktijk zal geven.”

Zullen banken nu meer maatregelen treffen om hun klanten te beschermen, aangezien ze soms zelf moeten opdraaien voor de kosten?

“Banken nemen momenteel al veel maatregelen. We willen zowel preventief werken als de gevallen kunnen opsporen. In juli hebben we als bankensector een actieplan gelanceerd waarbij banken zich engageren om nog meer bijkomende maatregelen te nemen. Zo hebben we een overschrijvingslimiet van vijfduizend euro opgelegd en er is bijvoorbeeld ook een wachttijd van 4 uur na de aanvraag om limieten te verhogen. De bankensector doet nu zeker wel zijn best om zijn klanten zo veel mogelijk te beschermen.”

---

Banken moeten phishing-slachtoffers meteen terugbetalen: “Bankieren draait om vertrouwen”

Banken moeten slachtoffers van phishing binnen 24 uur terugbetalen. Dat besliste het Europese Hof van Justitie. De wet bestond al, maar nu is er meer duidelijkheid over hoe snel de terugbetaling juist moet gebeuren. Katleen Dewaele, woordvoerder van KBC reageert.

“We respecteren de beslissing van het Internationaal Hof van Justitie. De beslissing beperkt zich trouwens tot slachtoffers van niet-toegestane transacties. Er is namelijk een onderscheid met slachtoffers van fraude met toegestane betalingen. Er zijn ook fraudeurs die mensen misleiden of overtuigen om geld over te schrijven door valse beloftes of vriendschapsfaude. Daar zijn nog andere wetten rond.”

Wat doen jullie om klanten te beschermen tegen phishing?

“KBC heeft een dienst “engelbewaarder” waarbij een klant een vertrouwenspersoon kiest die verdachte overschrijvingen zal bekijken en samen met de klant kan bespreken. Zo is er een extra beveiliging die betalingen veilig laat verlopen. We begrijpen dat fraude zeer ingrijpende gevolgen kan hebben, daarom nemen we zo veel mogelijk initiatief om onze klanten te beschermen. Bankieren draait uiteindelijk rond vertrouwen.”

Welke andere banken nemen extra maatregelen om hun klanten te beschermen tegen phishing?

ING heeft een functie ‘check je gesprek’ waarbij je kan nagaan of een telefoongesprek wel echt van je bank komt. Zo herken je een fraudeur die doet alsof hij een medewerker is van je bank. Ook KBC heeft die functie.

Zowel BNP Paribas Fortis als Belfius deelt tips op hun website om phishing te herkennen en extra waakzaam te zijn. Ze hebben ook een speciaal meldpunt dat buiten de werkuren beschikbaar is om phishing aan te geven. Ook Argenta probeert extra te sensibiliseren zodat hun klanten fraudeurs te slim af zijn.