Jaarlijks worden gemiddeld 25.000 Belgen getroffen door een beroerte. Het herkennen ervan blijft voor velen moeilijk. Op Wereldberoertedag wordt extra aandacht gevraagd voor het voorkomen en behandelen van beroertes. Volgens neuroloog Jo Leenders handelen mensen nog niet snel genoeg. “Je mag niet denken dat het vanzelf wel zal overgaan.”
Een beroerte (CVA) ontstaat wanneer een bloedvat in de hersenen scheurt of verstopt raakt. Beroertes komen vaak voor. Toch herkennen veel mensen de symptomen niet.
“Er is nood aan meer bewustzijn bij het grote publiek. Mensen moeten weten wat een beroerte is en hoe ze moeten reageren wanneer iemand ermee te maken krijgt. Tegenwoordig bestaan er effectieve behandelingen om een beroerte aan te pakken. Hoe sneller je die kunt toepassen, hoe groter de kans op verbetering en hoe kleiner de kans op bepaalde complicaties.”
Hoe herken je een beroerte?
“Daarvoor bestaat de FAST-methode. De F staat voor Face: let op een scheve mond. De A staat voor Arm: let op krachtsverlies of verlamming van een arm of been. De S staat voor Speech: let op problemen met spreken of het begrijpen van taal. De T staat voor Time: tijd om onmiddellijk actie te ondernemen. Niet elk afzonderlijk symptoom betekent automatisch dat iemand een beroerte heeft, maar je moet het wel ernstig nemen.”
Waarom is het belangrijk om snel te handelen bij een beroerte?
“Hoe later je behandelt, hoe kleiner de kans dat je nog het gewenste resultaat bereikt en hoe groter het risico op complicaties. Voor een behandeling met stolseloplossende medicatie geldt doorgaans een tijdsvenster van 4,5 uur. Bij bepaalde patiënten kan ook een tweede behandeling, waarbij een bloedklonter via een katheter wordt verwijderd, een optie zijn. Dat betekent niet dat je zo lang kunt wachten. Als je iemand na één uur kunt behandelen, ben je altijd beter af dan wanneer dat pas na drie uur gebeurt.”
Hoe is de behandeling van een beroerte de afgelopen jaren veranderd?
“Toen ik 33 jaar geleden afstudeerde, waren de behandelmogelijkheden veel beperkter. Patiënten kregen vooral ondersteunende zorg en revalidatie. Intussen zijn we zover dat we een beroerte in bepaalde gevallen daadwerkelijk kunnen behandelen.”
Welke rol spelen risicofactoren bij het voorkomen van een beroerte?
“Bij vrouwen kunnen hormonale factoren een rol spelen. Ook het gebruik van de anticonceptiepil moet je bekijken in samenhang met andere factoren, zoals roken en een hoge bloeddruk. Het gaat vooral om de combinatie van risicofactoren.
Wat moet je doen als je vermoedt dat iemand een beroerte heeft?
“Je moet onmiddellijk 112 bellen. Je mag niet denken dat het vanzelf wel zal overgaan of wachten tot de volgende dag. Het is belangrijk dat iemand zo snel mogelijk in het ziekenhuis terechtkomt, zodat we kunnen onderzoeken wat er aan de hand is en of een behandeling mogelijk is.”
