De goedgekeurde euthanasieaanvraag van de 25-jarige Siska Deruysscher werpt opnieuw een scherp licht op het tekort aan toegankelijke psychische hulp in Vlaanderen. Dat is te zien in De Afspraak op VRT Canvas. Deruysscher, die jarenlang hulp zocht voor haar psychisch lijden, gaf aan dat ze pas rust vond toen haar aanvraag werd goedgekeurd. Haar verhaal is volgens hulporganisatie LEIF (LevensEinde InformatieForum) geen alleenstaand geval.
Bij het euthanasie-informatiepunt Leif bevestigen vrijwilligers dat ze regelmatig horen hoe moeilijk het is om tijdige en passende hulp te krijgen. “We horen vaak dat de mogelijkheden om geholpen te worden bij psychische problemen beperkt zijn,” klinkt het bij Annemie, de vrijwillige consulente van LEIF*. “De maatschappij zet het psychisch welzijn sterk onder druk, waardoor mensen hun situatie als uitzichtloos ervaren”
Geen concrete oorzaak
Toch benadrukt LEIF dat een rechtstreeks verband tussen het tekort aan hulp en de stijgende euthanasieaanvragen niet zomaar te leggen is. “Er is een algemene stijging van verzoeken, niet alleen bij psychische problematiek maar ook bij lichamelijke aandoeningen zoals kanker en ouderdom.”
Procedure is een complexe zaak
De criteria voor euthanasie blijven streng. Het verzoek moet vrijwillig en weloverwogen zijn, de persoon moet wilsbekwaam zijn en lijden aan een ongeneeslijke aandoening die ondraaglijk en niet te verlichten is. Daarnaast moeten alle behandelingsopties uitgeput zijn. Vooral bij psychisch lijden maakt dat de beoordeling complex. “Bij fysieke ziekten zie je sneller of een behandeling aanslaat, bij psychische aandoeningen duurt dat veel langer.
Twee aparte kwesties
Hoewel Annemie benadrukt dat de problematiek rond geestelijke gezondheidszorg en de euthanasieprocedure twee aparte zaken zijn, blijkt uit getuigenissen dat uitzichtloosheid vaak een rol speelt in de beslissing om euthanasie te overwegen. De zaak-Deruysscher zet zo opnieuw een maatschappelijk debat op scherp over hoe Vlaanderen omgaat met psychisch lijden en welke rol euthanasie daarin speelt.
