Dierenverwaarlozing en dierenwelzijn in België: Van verwaarlozing naar herstel

In België worden elk jaar duizenden meldingen van dierenverwaarlozing geregistreerd. Toch blijft veel dierenleed verborgen achter gesloten deuren. Van ondervoede tot gedumpte dieren: achter elk verwaarloosd dier schuilt een verhaal van leed, maar soms ook van herstel. Opvangcentra, adoptiegezinnen en dierenartsen proberen dagelijks dieren opnieuw een veilige thuis te geven.

Vaak gebeurt verwaarlozing in stilte. Maar er zijn gelukkig ook mensen die het verschil maken. Mensen die cavia’s opvangen, honden uit slechte situaties halen, een gans een nieuwe thuis geven of tientallen geredde dieren een tweede kans bieden.

Aurélie vangt cavia’s op: “We hebben al honderden dieren kunnen helpen en vinden bijna altijd een nieuwe eigenaar”

Naam: Aurélie De Coster
Relatie tot het dier: dierenopvang/hotel voor Cavia’s

Ik ben met cavia’s beginnen werken door een eigen slechte ervaring. Ik had er twee in een winkel gekocht, maar dat bleken een mannetje en een vrouwtje te zijn. Ze waren ziek en het vrouwtje was zwanger. Toen besefte ik: “Dit moet anders.” Mensen zien een cavia als een klein en schattig dier waar weinig werk aan is, maar eigenlijk vragen ze veel zorg. Hierdoor ontstaan de meeste problemen door onwetendheid en impulsieve aankopen.

Ik zie vaak verwaarlozing door te lange nagels, klitten in de vacht, kale plekken en tanden die verkeerd groeien. Sommige cavia’s hebben allergieën of worden binnengebracht door mensen die er niet meer voor willen en kunnen zorgen. Het zijn kleine dieren, maar met grote noden. Mensen onderschatten dat enorm, ook financieel. Een dierenarts kost evenveel als bij een hond of kat, maar toch willen sommigen dat niet betalen omdat het ‘maar’ een klein dier is. Volgens mij mag de wetgeving strenger zijn en zou de verkoop in dierenwinkels beter gecontroleerd moeten worden omdat veel dieren impulsief worden gekocht en uiteindelijk in een asiel belanden.

Veel dieren zijn letterlijk op straat achtergelaten, soms in grote weides met gras en wortels. Maar dat is geen veilige omgeving. Het weer, roofdieren zoals katten en vogels en het gebrek aan bescherming maken overleven moeilijk. In het begin zijn sommige cavia’s erg bang en verstoppen ze zich, maar na een paar weken bloeien ze helemaal open en beginnen ze hun vertrouwen in mensen te tonen. Dit toont aan dat zelfs gedumpte of verwaarloosde cavia’s zich kunnen aanpassen en een gelukkig leven kunnen leiden als ze de juiste zorg krijgen.

Wanneer ze hier binnenkomen, worden ze eerst gecontroleerd en krijgen ze de nodige zorg. Ze blijven dan hier totdat ze een nieuw thuis vinden. De mensen die het dier binnenbrengen, betalen ook een kleine bijdrage om te helpen met de voeding en medicatie. We hebben al honderden dieren kunnen helpen en bijna allemaal vinden ze een nieuwe eigenaar.

__________________________________________________________________________________________________________________________

Lisa* adopteerde al meerdere honden: “veel dieren worden slecht verzorgd of zomaar achtergelaten”

Naam: Lisa*
Relatie tot het dier: Veel honden geadopteerd

Ik heb Ash, een Mechelse herder, leren kennen toen hij zwaar ondervoed was en duidelijk niet goed behandeld werd. Je kon zijn ribben tellen en hij had veel gezondheidsproblemen. Hij had geen vertrouwen in mensen en reageerde angstig, maar door hem tijd en ruimte te geven is dat vertrouwen langzaam gegroeid. Nu is hij enorm gehecht aan mij, maar hij heeft nog steeds last van verlatingsangst. Dat vraagt veel aanpassing in het dagelijks leven omdat je constant rekening met hem moet houden.

Hond Ash

Ik heb vaker dieren opgevangen die er slecht aan toe waren. Een Deense dog genaamd Louiske die veel te mager was en uiteindelijk veel te vroeg is overleden en een Italiaans windhondje dat zwaar verwaarloosd werd en zelfs mishandeld. Dat hondje had een ernstig probleem aan haar poot maar de eigenaar wilde er niets aan doen. Uiteindelijk hebben wij het overgenomen en haar poot laten amputeren. Op deze manier hebben we haar nog een mooi leven kunnen geven. Zulke situaties tonen hoe belangrijk het is dat dieren beter beschermd worden.

Deense dog Louiske

Ik denk dat verwaarlozing vaak verborgen blijft omdat mensen zich schamen of niet willen tonen dat ze dieren verwaarlozen of mishandelen. Er wordt wel ingegrepen als er meldingen zijn maar vaak is het al te laat. Daarom geloof ik dat er meer opvolging moet zijn wanneer mensen een dier kopen of adopteren. Zoals controles achteraf, om te zien of het dier nog goed verzorgd wordt.

Voor mij maakt het niet uit waar een dier vandaan komt, elk dier verdient evenveel liefde en zorg. Daarom kies ik er bewust voor om dieren uit een asiel of moeilijke situatie een nieuwe kans te geven. Het is niet altijd gemakkelijk, maar het is wel nodig. Want te veel dieren worden nog altijd slecht verzorgd of zomaar achtergelaten. En dat moet veranderen.
*Deze persoon wou liever anoniem getuigen, dit is een schuilnaam

________________________________________________________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________________________________________________________

David adopteerde een gans: “Ze kunnen 40 jaar oud worden als je ze goed verzorgd”

Naam: David Deschrijver
Relatie tot het dier: Heeft een verwaarloosde gans geadopteerd

Ik heb vanaf mijn vijftien à zestien jaar altijd watervogels gehad. Ik heb ze zelf opgevoed en uit het ei gehaald. Op die manier hechten de dieren zich aan jou. Het eerste wat ze zien wordt hun “mama”, of dat nu een gans of een mens is. Je moet er echt bij blijven, anders lukt het niet. Een gans grootbrengen van het ei tot volwassenheid duurt ongeveer drie maanden en is bijzonder intensief.

Op een gegeven moment haalde ik twee jonge ganzen bij een Turkse kweker. Ze waren slecht verzorgd, zaten in modderig water en waren gescheiden van hun moeder. Het was schrijnend om te zien. Ik koos er twee: Mehmet en Guller. Het begin was moeilijk en onwennig. Mehmet was dominant. Guller kon zich nooit goed mengen in de groep met de andere ganzen en zat vaak alleen.

Gans Mehmed

Ik zorgde voor proper water, degelijk voedsel en vitaminen. Ganzen zijn slim en hebben karakter. Sommige zijn lief, andere gemeen, maar allemaal onbevreesd. Het mooiste is het contact: als ik op mijn buik ga liggen kruipen ze over me heen, gaan op mijn buik staan en zoeken interactie. Het is werkelijk therapeutisch om hen zo bezig te zien. Ze vormen koppels, ontwikkelen gewoontes, leren elkaar kennen, en een gans kan, als je goed voor hem zorgt, wel veertig jaar oud worden.

Je moet de dieren ook echt tijd geven en veel geduld hebben voor ze zich op hun gemak voelen. Sommige ganzen zoeken actief contact, anderen zijn terughoudend. Maar de band die je opbouwt is onbetaalbaar. Ik word het nooit moe om ze te zien spelen en hun nieuwsgierigheid te observeren of te voelen hoe ze mij vertrouwen.

Het blijft fascinerend. Vanaf het moment dat ze uit het ei komen, hun gedrag, de band die ontstaat… je ziet het heel duidelijk. Het is hard werk maar je krijgt er zoveel voor terug. Deze dieren zijn werkelijk fantastisch. Als ze gezond en gelukkig zijn, voel je dat. Ze stralen echt vreugde uit. Dat geeft een enorme voldoening.

_______________________________________________________________________________________________________________________

Christoph heeft meerdere dieren een beter thuis kunnen geven: Als je dieren in huis haalt kies je ervoor om voor hen te zorgen”
Naam: Christoph Nijs
Relatie tot het dieren: verschillende dieren geadopteerd

Wij hebben hier ondertussen meer dan veertig dieren. Van honden en katten tot geiten, varkens en zelfs emoes. Opvallend is dat bijna al die dieren geadopteerd zijn, vaak na verwaarlozing of slechte omstandigheden. Dat is dan slechte huisvesting, geen verzorging of gewoon mensen die hun dier beu zijn. Dat zijn situaties die we jammer genoeg vaak zien terugkomen. Het is iets wat ons boos maakt omdat dieren volledig afhankelijk zijn van mensen. Als je die verantwoordelijkheid opneemt moet je er ook echt voor zorgen.

Veel mensen denken dat een dier goed verzorgd is zolang het eten krijgt, maar dat klopt niet. Ook aandacht, ruimte en aangepaste zorg zijn essentieel. Een dier kan er gezond uitzien maar zich toch slecht voelen. Dat is ook een vorm van verwaarlozing die vaak verborgen blijft. We zien ook dat dieren na inbeslagnames soms opnieuw bij dezelfde mensen terechtkomen, ondanks een verbod. Daar schiet de controle rond dierenwelzijn tekort.

Toch merken we dat dieren, zelfs na zware ervaringen snel opnieuw vertrouwen kunnen opbouwen. Als je hen rust en veiligheid geeft komt dat vertrouwen meestal vanzelf terug. Die eerste periode is soms moeilijk maar na een paar weken zie je echt verandering. Dat maakt het ook zo waardevol.

Proactieve preventie is enorm belangrijk. Het gaat niet alleen om het redden wat al verkeerd loopt, maar ook om bewustzijn creëren bij mensen die een dier in huis nemen. Educatie over verzorging, ruimte en aandacht kan veel leed voorkomen. Elk dier heeft zijn eigen verhaal en achtergrond. Sommige dieren hebben trauma’s die je niet meteen ziet. Het vergt geduld om hen te helpen zich veilig te voelen maar juist die vooruitgang, hoe klein ook, is enorm waardevol.

Het heeft natuurlijk een grote impact op ons dagelijks leven. Op vakantie gaan is niet evident en alles moet goed georganiseerd worden. Maar dat weet je op voorhand. Als je zoveel dieren in huis haalt hoort die verantwoordelijkheid erbij. Voor ons weegt dat niet op tegen wat je ervoor terugkrijgt.

Wat we vooral merken is dat elk dier zijn eigen karakter en noden heeft. Sommige dieren zijn sociaal, andere hebben net nood aan rust en ruimte. Daar moet je eerlijk in zijn, ook bij adoptie. Het belangrijkste is dat een dier op de juiste plek terechtkomt.

Voor ons is het simpel: als je dieren in huis haalt kies je ervoor om voor hen te zorgen. En dat is geen tijdelijke keuze, maar een engagement op lange termijn.

__________________________________________________________________________________________________________________________